SeedWorld Europe · 18 август 2025 — техника на CSIC за прецизно, привремено гасење на гени кои го ограничуваат растот и приносот.
Тим од CSIC развива метод за селективно, привремено „тивко гасење“ на гени во растенија со ултра‑кратки РНК вметоци (околу 24 нуклеотиди) што ги носат безопасни растителни вируси. Пристапот, наречен vsRNAi, е објавен во Plant Biotechnology Journal и е насочен кон брза персонализација на агрономски својства.
Вирусните вектори служат како носачи кои, наместо патогеност, испорачуваат кратки РНК секвенци за активирање на RNAi — природен механизам што ја намалува експресијата на таргет‑гените. Тестирањето на генот CHLI (хлорофилна биосинтеза) предизвикало видливи симптоми (пожолтување) и потврдено е намален хлорофил, што демонстрира ефикасно „замолчување“.
Демонстрациите се направени на Nicotiana benthamiana, како и на томатo и scarlet eggplant (Solanum aethiopicum) — култури од семејството Solanaceae со големо агроекономско значење.
Бидејќи не воведува трајни генетски промени, методот е потенцијално попривремен и поприфатлив за регулатива, а истовремено овозможува насочено подобрување на принос, отпорност на суша и искористување на хранливи материи. Дополнително, алатката е вредна за функционална геномика кај култури со малку генетички ресурси.
Потребни се полеви испитувања, проценка на траење на ефектот, специфичност и логистика на испорака кај различни култури, како и регулаторни насоки за употреба на вирусни вектори во земјоделството.
